De Raad voor Vergunningsbetwistingen (RvVb) vernietigde onlangs een beslissing van de provincie Oost-Vlaanderen die een omgevingsvergunning weigerde voor de heropbouw van een afgebrande, zonevreemde woning. De RvVB oordeelde dat de termijn waarbinnen de aanvraag voor zo’n vergunning moet worden ingediend, pas een aanvang neemt van zodra er zekerheid bestaat over het toegekende verzekeringsbedrag.

Arrest RvVb 18 september 2025, nr. RvVb-A-2526-0037.
De eigenaar van een woning verloor zijn huis na een brand in 2016. Deze woning was zonevreemd, aangezien ze gelegen was in agrarisch gebied, een zone waar residentiële bebouwing doorgaans niet is toegestaan. De eigenaar wou op dezelfde plaats een nieuwe woning bouwen en diende hiervoor verschillende vergunningsaanvragen in, die telkens geweigerd werden.
De laatste aanvraag dateerde van 2023, en werd door de provincie geweigerd omdat zij te laat was ingediend. Volgens de provincie moest de aanvraag binnen drie jaar na toekenning van het verzekeringsbedrag gebeuren – zoals bepaald in artikel 4.4.21 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO).
De provincie baseerde zich hierbij op een brief van de brandverzekeraar uit 2017, waarin een bepaald verzekeringsbedrag werd toegekend aan de aanvrager. Volgens de provincie begon de termijn van drie jaar op dat moment te lopen, waardoor de aanvraag uit 2023 te laat zou zijn.
De eigenaar was het hier niet mee eens, en voerde onder meer aan dat er tussen hem en de verzekeraar betwisting bestaat over het verzekeringsbedrag. Een betwisting die intussen ook werd voorgelegd aan de burgerlijke rechter, zodat het reeds toegekende verzeringsbedrag nog kan wijzigen.
De Raad preciseerde dat de driejaarstermijn pas begint te lopen vanaf het moment waarop de eigenaar zekerheid heeft over het volledige verzekeringsbedrag. Omdat de eigenaar en zijn verzekeraar het vanaf het begin oneens waren over de berekening van de brandschade, en dit geschil ook hebben voorgelegd aan de burgerlijke rechter, vond de Raad dat er nog geen duidelijkheid bestond over het uiteindelijke verzekeringsbedrag.
Volgens de Raad heeft de provincie dan ook onterecht geoordeeld dat de aanvraag te laat was ingediend. De Raad vernietigde bijgevolg de weigering van de vergunningsaanvraag en verplichtte de provincie om een nieuwe beslissing te nemen.
Dit arrest verduidelijkt hoe de driejaarstermijn van artikel 4.4.21 VCRO moet worden geïnterpreteerd. Zolang er een reële betwisting bestaat over het volledige verzekeringsbedrag, kan het bestuur niet zomaar stellen dat de termijn voor de indiening van een aanvraag verlopen is.
Enerzijds biedt deze beslissing hoop voor eigenaars van zonevreemde woningen die door overmacht zijn vernield en die door lange verzekeringsprocedures dreigen uit de boot te vallen. Anderzijds kunnen deze eigenaars hier voortaan ook op steunen om de driejaarstermijn zo veel mogelijk te rekken.
De Raad bevestigt dat de regeling uit artikel 4.4.21 VCRO bedoeld is om eigenaars van zonevreemde woningen te beschermen tegen pech en overmacht.
Wie in een gelijkaardige situatie zit, doet er goed aan tijdig juridisch advies in te winnen: de interpretatie van de termijnen en voorwaarden in artikel 4.4.21 VCRO blijft complex, maar kan dus doorslaggevend zijn om al dan niet een vergunning te kunnen bekomen in geval van overmacht.
Aarzel niet om het team real estate van Andersen in Belgium te contacteren voor meer informatie en bijstand in soortgelijke gevallen en procedures voor de Raad voor Vergunningsbetwistingen.
Matias Osorio Olivera
Counsel
Ik zoek een expert in

18.11.2026
•Vastgoed, Huur en Mede-eigendom, Ruimtelijke Ordening en Milieu, Andersen in Belgium
Een voorafgaande vergunning voor kortetermijnverhuur is niet in strijd met het Europese recht, maar alleen als ze echt nodig is en de procedure de exploitant voldoende waarborgen biedt. Dat oordeelt het Hof van Justitie (HvJ) op 22 oktober 2026 in de zaak Smartflats. Of het Brusselse stelsel die toets doorstaat, moet het hof van beroep te Brussel nu beoordelen. Intussen staat vanaf 1 januari 2027 een soepelere regeling klaar.

05.11.2026
•Vastgoed, Huur en Mede-eigendom, Andersen in Belgium
Duurzaam, groen, energiezuinig of zelfs klimaatneutraal: in vastgoedcommunicatie zijn het vertrouwde begrippen. Sinds eind september is de speelruimte om zulke claims te gebruiken echter een stuk kleiner. Nieuwe regels moeten consumenten beter beschermen tegen misleidende milieuclaims. Dit is het signaal om commerciële communicatie veel preciezer te maken.

05.11.2026
•Arbeidsrecht en Sociale Zekerheidsrecht, Andersen in Belgium
Werkgevers moeten ervoor zorgen dat hun interne beleid is bijgewerkt conform de Belgische wet op particulier onderzoek en zich voorbereiden op een strengere tijdregistratieplicht.

03.11.2026
•Fiscaal recht, Andersen in Belgium
In zijn arrest van 18 juni 2026 spreekt het Hof van Cassatie zich uit over een belangrijke vraag met betrekking tot de aftrekbaarheid van kosten voor een ter beschikking gesteld lusthuis: moeten deze kosten beperkt blijven tot het bedrag van het voordeel van alle aard (VAA) dat bij de bedrijfsleider wordt belast? Het Hof beantwoordt deze vraag ontkennend.