Het einde van de douanevrijstelling van 150 euro: de Europese Unie voert een forfaitair recht van 3 euro in op kleine zendingen

De aanleiding voor deze maatregel is de sterke toename van invoer van geringe waarde, voornamelijk afkomstig van e-commerceplatforms die buiten de Europese Unie zijn gevestigd. Jaarlijks komen miljarden kleine pakketten de Europese Unie binnen, waardoor de douaneautoriteiten met een ongeziene administratieve belasting worden geconfronteerd. Volgens de Europese wetgever moedigde het vroegere systeem bovendien praktijken aan waarbij goederen kunstmatig werden ondergewaardeerd of zendingen werden opgesplitst om onder de drempel van € 150 te blijven en zo invoerrechten te vermijden.

Deze ontwikkeling sluit aan bij de hervorming van de btw-regels voor e-commerce die op 1 juli 2021 in werking trad en de btw-vrijstelling voor zendingen met een waarde van minder dan 22 euro afschafte. Tegen die achtergrond werd het steeds moeilijker om het behoud van de douanevrijstelling van 150 euro te verantwoorden. De Raad merkt bovendien op dat de digitalisering van de douaneprocedures en de beschikbaarheid van elektronische gegevens voor alle invoertransacties deze vrijstelling overbodig maken, die oorspronkelijk was ingevoerd om een onevenredige administratieve last te vermijden. Daartegenover rechtvaardigen de bescherming van de financiële belangen van de Europese Unie en haar lidstaten, evenals de wens om eerlijkere concurrentievoorwaarden te creëren tussen Europese ondernemingen en verkopers uit derde landen, voortaan een systematische heffing van invoerrechten op dergelijke goederen.

De verordening schaft de, in Verordening (EG) nr. 1186/2009 opgenomen, vrijstelling dan ook volledig af. In afwachting van de inwerkingtreding van het toekomstige douanewetboek van de Unie en de bijbehorende nieuwe gecentraliseerde IT-infrastructuur heeft de wetgever evenwel in een overgangsregeling voorzien om buitensporige administratieve complexiteit te vermijden. Van 1 juli 2026 tot en met 30 juni 2028 geldt daarom een forfaitair douanerecht van 3 euro per artikel voor goederen in zendingen waarvan de totale intrinsieke waarde niet meer dan 150 euro bedraagt, met name wanneer zij onder de invoerregeling via het éénloketsysteem (IOSS) vallen of per post worden verzonden.

Er moet evenwel worden benadrukt dat het bedrag van 3 euro geen nieuwe algemene invoerbelasting is, maar een vereenvoudigd en tijdelijk douanerecht dat de verwerking moet vergemakkelijken van de zeer grote aantallen kleine zendingen die het grondgebied van de Unie binnenkomen. De verordening voorziet bovendien in een snelle evaluatie van deze maatregel om eventuele verschuivingen van handelsstromen te beoordelen, evenals de mogelijke verlenging ervan na 2028 indien de nieuwe Europese douane-infrastructuur tegen dan nog niet volledig operationeel zou zijn.

Naast de budgettaire gevolgen weerspiegelt deze hervorming een ruimere ambitie om de concurrentievoorwaarden tussen marktdeelnemers die in de Unie zijn gevestigd en verkopers uit derde landen opnieuw in evenwicht te brengen. Tegelijk wordt de doeltreffendheid van de douanecontroles versterkt tegen de achtergrond van de sterke groei van de grensoverschrijdende e-commerce. De hervorming vormt daarmee een belangrijke stap in de modernisering van de Europese douane-unie en loopt vooruit op het volledig gedigitaliseerde douanesysteem dat de Unie geleidelijk wil invoeren.